Από βιβλίο του Θανάση Βαλτινού: «Στοιχεία για την δεκαετία του 60».

Την Κυριακήν 22 Σεπτεμβρίου ετελέσθησαν έν Αθήναις οι γάμοι του εκλεκτού Ρουμελιώτου και εκ Πανόρμου Δωρίδος καταγόμενου κυρίου Αριστοτέλους Νικόλα Βιρμάνη,επιχειρηματίου εν Καλιφορνία Αμερικής, μετά της χαριτοβρύτου και εκπάγλου καλλονής δίδος Σου, θυγατρός Δημητρίου Παλαιοθόδωρού, εκ Παλαιοξαρίου Δωρίδος, επιχειρηματίου και μονίμως εγκατεστημένου εν Καλιφορνία Αμερικής. Το μυστήριον ετελέστη εις τον Ιερόν Ναόν Αγίας Ζώνης Κυψέλης επιβλητικώς ανθοστολισμένου, χοροστατούντος του αρχιμανδρίτου του ναού πλαισιωμένου και υπό πέντε ιερέων.

Η νύμφη έφερε πολυτελέστατον νυφικόν φόρεμα ερραμμένον εις ΗΠΑ και εις τον οίκον Jack Davis (Hollywood), όπου είχε φιλοτεχνηθεί και το νυφικόν της θυγατρός του πρώην αντιπροέδρου Νίξον, ο δε γαμβρός έφερεν σακάκι εκ βελούδου σαξ ηλέκτρικ, αποσπάσαντες αμφότεροι το θαυμασμόν, την αγάπην και τα θερμά συγχαρητήρια όλων των παρευρεθέντων. Παράνυμφος παρέστη ο εν Αμερική επίσης από μακρού εγκατεστημένος επιχειρηματίας και φίλος του ζεύγους κύριος Αναστάσιος Σκνίπας.

Κατά την τέλεσιν του μυστηρίου παρέστησαν περί τα 500 άτομα προσκεκλημένων, μεταξύ των οποίων και οι εν Αμερική άριστα αποκατεστημένοι Έλληνες επαγγελματίες κ.κ. Ιωάννης Μιγάκης, Λουίς Τουλούμης, Βασίλειος Καπάτσος, Παναγιώτης Παγούρης, Κωνσταντίνος Καραβασίλης, Χρήστος Θωμαΐδης και η ηθοποιός δεσποινίς Τέιλορ. Ο εν Αμερική μεγαλοεπιχειρηματίας και εκ Πανόρμου καταγόμενος θείος του γαμβρού κύριος Νεοκλής Βιρμάνης μη δυνηθείς, ως επιθυμεί, να παραστή εις τους γάμους μετά της συζύγου του, συνεχάρη τους νεόνυμφους δια θερμού τηλεγραφήματος. Μεταξύ των άλλων παρευρέθησαν οι γονείς του γαμπρού Νικόλας και Ασπασία Βιρμανή, ως και οι γονείς της νύφης Δημήτριος και Μαριγώ Παλαιόθοδώρου.

Την εσπέραν εδόθη δεξιώσις με πλούσιο γεύμα εις το εν Κηφισία,γνωστόν κέντρον «ο Μπάμπης» όπου παρεκάθησαν περί τα 400 άτομα προσκεκλημένων και όπου επηκολούθησε ρουμελιώτικο γλέντι μέχρι πρωίας υπό τους ήχους της μουσικής του κέντρου αλλά και ετέρας κομπανίας δημοτικής και καθαρώς ρουμελιώτικης μουσικής. Επεκράτησε γενική ευθυμία με επίκεντρον τους εκλεκτούς νεόνυμφους, οίτινές εχόρευσαν υπό τα ζωηρά χειροκροτήματα πάντων και οι οποίοι εδέχονται αλληλοδιαδόχως τα θερμά συγχαρητήρια και τας ευχάς όλων των παρευρισκομένων. Εις το ταιριασμένο αυτό ζευγάρι, το οποίο αρχίζει την νέαν ζωήν του υπό τους καλύτερους οιωνούς, ευχόμεθα βίον ανέφελον, ανθόσπαρτόν και κάθε ευτυχίαν.

Δ.Ι.Θωμαΐδης.

«Θαμμένα όνειρα, ζωντανές αναμνήσεις»

Το ξερίζωμα  

Απο το Βήμα της Κυριακής. Γράφει ο Γρηγόρης Μπέκος:

Το ξερίζωμα.

1990.Δυο φίλοι, με τις συζύγους τους, ξεκινούν με το αυτοκίνητο από την Αθήνα και, μετά από ένα ταξίδι τεσσάρων ωρών, φτάνουν στη λίμνη του Μόρνου. Όμως δε βλέπουμε όλοι τα ίδια πράγματα, ακόμη και όταν αντικρίζουμε κάτι όμορφο. «Στα δικά μου μάτια, αυτή η πανέμορφη εικόνα, που εσείς θαυμάζετε, μοιάζει σαν τεράστιο νεκροταφείο στο οποίο έχει θαφτεί ένα ειδυλλιακό τοπίο, μια παραδεισένια κοιλάδα και, να προσθέσω το σημαντικότερο, ό,τι πιο πολύτιμο μπορεί να έχει ο άνθρωπος: Οι αναμνήσεις και τα βιώματά του. Μην ξεχνάτε ότι στον βυθό αυτή της λίμνης ήταν το σπίτι που γεννήθηκα και μεγάλωσα, σε αυτό το βυθό έχουν θαφτεί τα πρώτα 18 χρόνια της ζωής μου..». Εν προκειμένω, στο πρώτο διήγημα της συλλογής Θαμμένα όνειρα, Ζωντανές αναμνήσεις, ο αφηγητής ταυτίζεται με τον συγγραφέα Κωνσταντίνο Γ. Μπερτσιά. Η τεχνητή λίμνη που καλύπτει μία έκταση 16 χιλιάδων τετρ. χιλιομέτρων στο κέντρο σχεδόν του νόμου Φωκίδος, άρχισε να κατασκευάζεται το 1972 και από το 1981 εξασφάλισε την υδροδότηση σε εκατομμύρια κατοίκους της Αττικής και όχι μόνο. Το βιβλίο αυτό διερευνά το τίμημα που έχει το συγκεκριμένο έργο για εκείνο τον τόπο και τους ανθρώπους του, ένα τίμημα, πολιτισμικό και υπαρξιακό, πέραν της οικολογικής παραμέτρου. Έχουν μεγάλο ενδιαφέρον οι αφηγήσεις αυτές, όχι μόνο επειδή εποπτεύουν το ιστορικό υπόβαθρο αλλά και γιατί δείχνουν πως ένα δεδομένο τραύμα, ένα ξερίζωμα σκεπασμένο από νερό, διαμορφώνει ταυτότητες, ατομικές και συλλογικές. Ο Γιώργος Σεφέρης διαποτίζει τις σελίδες: «να νοσταλγείς τον τόπο σου ζώντας στον τόπο σου, τίποτα δεν είναι πιο πικρό».

ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΜΠΕΚΟΣ
Το ΒΗΜΑ /ΒΙΒΛΙΟ. ΚΥΡΙΑΚΗ 26/12/2021.

Η Ευθυμία Μπερτσιά στη βρύση του χωριού αναπολεί!

Πριν τα νερά σκεπάσουν τα πάντα….

ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΣΤΕΦΟΣ

Ο Χαράλαμπος Στέφος του Γεωργίου και της Αικατερίνης, γεννήθηκε στο Κόκκινο Δωρίδας το 1932. Ήταν το δεύτερο από τα τέσσερα παιδιά μιας οικογένειας της οποίας ο πατέρας δούλευε ως χτίστης μαζί με τα αδέρφια του και συντηρούσε την οικογένεια του. Το ξέσπασμα του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου αναγκάζει τον καλλιτέχνη να διακόψει το σχολείο και να φύγει από το χωριό του καθώς ο πατέρας του αρρώστησε βαριά και πέθανε. Όντας το μεγαλύτερο από τα τρία αγόρια έπρεπε να δουλέψει και να συντηρήσει τη μάνα του και τ αδέρφια του. Έτσι φτάνει στην Άμφισσα. Αρχικά, εργάζεται ως υπάλληλος σε ένα μπακάλικο ενώ μένει σε ένα μικρό δωμάτιο. Τα τρία αυτά χρόνια της ζωής του είναι ιδιαίτερα δύσκολα καθώς, μακριά από την οικογένεια του, βιώνει την πείνα, το κρύο και τη σκληρή πλευρά της ζωής στην καθημερινότητα του. Βλέπει πολλούς συνανθρώπους του να υποφέρουν και να δουλεύουν ίσα-ίσα για ένα κομμάτι ψωμί. Η ζωγραφική, όμως, ήτανε πάντα μέσα στην καρδία του και σε εκείνο το μικρό, φτωχικό δωμάτιο, μπορούμε να πούμε ότι την ανακάλυψε περισσότερο και την εξωτερίκευσε.

Ο Χαράλαμπος Στέφος ήταν αυτοδίδακτος, είχε ένα έμφυτο ταλέντο το οποίο ταυτιζόταν με την ίδια του την ύπαρξη. Η ζωγραφική έγινε για αυτόν δημιουργία, σχέδιο, πίνακας. Θαύμαζε το τοπίο τριγύρω του, τις εναλλαγές του φωτός, τις αλλαγές της ώρας στη φύση, τη διαδοχή των ημερών και των εποχών οι οποίες έφερναν και τις ανάλογες μεταπτώσεις στα συναισθήματα του. Το πάθος του για την ζωγραφική ήταν τόσο μεγάλο ώστε όταν δεν εργαζόταν, ζωγράφιζε, σε οποιεσδήποτε συνθήκες της καθημερινότητα του. Στη διάρκεια εκείνων των χρόνων, δημιούργησε πολλά έργα, κυρίως τοπία, νεκρή φύση αλλά και θαλασσογραφίες. Κυρίως όμως τον γοήτευε η “αγρία” και τραχιά ομορφιά του . Στην εποχή του έλαβε μέρος και στις πρώτες εκθέσεις. Έτσι, τη δεκαετία 1959-1969 συμμετείχε σε πέντε ομαδικές εκθέσεις σε Άμφισσα και Αθήνα, ενώ πραγματοποίησε και την πρώτη του ατομική έκθεση στο Λιδωρίκι. Τα επόμενα χρόνια γνωρίζει σημαντικούς ανθρώπους της τέχνης οι οποίοι αναγνωρίζουν το ταλέντο του, όπως ο Θεόδωρος Στάμος, καθηγητής τέχνης του πανεπιστημίου Columbia της Νέας Υόρκης, ο ζωγράφος Α.Ζ. Πουλιανός, άνθρωποι των γραμμάτων και των τεχνών όπως ο Χατζίνης, κριτικοί τέχνης όπως ο Β. Κουντουρίδης, ο Β. Παναγιωτόπουλος, ο Δ. Κραββαρτόγιαννος και άλλοι, οι οποίοι τον αναγνωρίζουν ως ένα από τους πολλά υποσχόμενους νέους ζωγράφους.

Η δεκαετία του 1970 τον βρίσκει εξίσου δημιουργικό και παραγωγικό σε έργα και εκθέσεις, ατομικές και ομαδικές. Έτσι εκθέτει έργα του την Αθήνα, στη Θεσσαλονίκη, στη Άμφισσα ,στην Ιτέα αλλά και στο εξωτερικό. Εντυπωσιάζει και γοητεύει τους ανθρώπους των γραμμάτων και των τεχνών αλλά και το απλό φιλότεχνο κοινό και ξεπερνά τα σύνορα της Ελλάδας. Στην “Ελληνική Εβδομάδα” που διοργανώνεται στην πόλη Deurne της Ολλανδίας το 1977, εκπροσωπεί την ελληνική ζωγραφική και οι κριτικές που αποσπά είναι διθυραμβικές. Το ίδιο συμβαίνει και σε τρεις ομαδικές εκθέσεις στις οποίες συμμετέχει ως μέλος της IAG (International Arts Guilt) στο Μόντε Κάρλο, το 1973, 1976 και το 1978. Ο ίδιος ο καλλιτέχνης δημιουργεί δικά του χρώματα, δουλεύοντας και σμιλεύοντας την πέτρα, φτιάχνοντας ζεστές, γήινες αποχρώσεις, ενώ από τα φυτά και τα λουλούδια δημιουργεί φυτικά χρώματα. Στις Εκθέσεις του παρουσιάζει αυτές του τις δημιουργίες και ο κόσμος ανταποκρίνεται. Στα “Φωκικά” τα οποία διοργανώνονται στην Άμφισσα το 1982 υπό την αιγίδα του Δήμου Άμφισσας, ο Χαράλαμπος Στέφος εκθέτει τη Συλλογή του “Κατοχή- Πείνα”, έργο που συγκινεί το φιλότεχνο και όχι μόνο κοινό, με ιστορικές μνήμες του παρελθόντος, οι οποίες αναβιώνουν μέσα από τα προσωπικά βιώματα του καλλιτέχνη. Μαθητές, καθηγητές, φοιτητές, άνθρωποι του πνεύματος αλλά και απλοί άνθρωποι επισκέπτονται αυτή την έκθεση και συγκλονίζονται από τα έργα της.

Στα χρόνια που ακολουθούν, ο καλλιτέχνης είναι δημιουργικότατος. Συμμετέχει σε ομαδικές και ατομικές εκθέσεις σε διάφορες πόλεις της Ελλάδος ενώ οι κριτικές που δέχεται είναι διθυραμβικές. Τα βραβεία του, σε Ελλάδα και εξωτερικό επιβεβαιώνουν την αξία της τέχνης του. Έργα του βρίσκονται στις Δημοτικές Πινακοθήκες Αθήνας και Άμφισσας, στο ίδρυμα Εθνικής Τράπεζας, στο Λαογραφικό Μουσείο Άμφισσας, στην Ελληνική πρεσβεία της Χάγης, στη Δημοτική Πινακοθήκη Λαμίας και σε πολλές ιδιωτικές συλλογές στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. Ο Χαράλαμπος Στέφος ήταν μέλος του Συλλόγου Καλλιτεχνών Εικαστικών Τεχνών Κεντρικής Ελλάδας ΣΚΕΤΚΕ, ενώ συμπεριλαμβάνεται και στο Λεξικό Ελλήνων Καλλιτεχνών “Μέλισσα”. Δυστυχώς, σε μία ακόμη γόνιμη και παραγωγική στιγμή της ζωής του και της εικαστικής του δημιουργίας, έφυγε από κοντά μας στην ηλικία των 77 ετών, αφήνοντας πίσω του μια τεράστια πολιτιστική κληρονομία για τον τόπο του αλλά και για την πατρίδα του καθώς και για την ελληνική ζωγραφική τέχνη. 

Ο Χαράλαμπος Στέφος ήταν παντρεμένος με την Αικατερίνη Χ. Μποτίνη και απέκτησαν δύο παιδιά, τον Γιώργο και την Μαρία.

Το έργο και το ήθος, κυρίως του χαρακτήρα και της τέχνης του Χαράλαμπου Στέφου, θα μείνει για πάντα ασίγαστο και καθοριστικό για τις επόμενες γενιές καλλιτεχνών και όχι μόνο.